Over tempolezen en het leesonderwijs

“Je gaat leerlingen toch niet op hun tempo afrekenen?!”
Deze prachtige titel trof mij bijzonder. Het artikel zelf verklaarde eindelijk dyslexie eens niet als een ‘stoornis’, maar had de moed dit te doen vanuit de didactiek van het leesonderwijs. Ik las dit in ‘Balans Magazine’ in het laatste nummer van 2015. Professor dr. Anna Bosman gaf daarin haar visie over de aanpak van dyslexie binnen het Nederlandse onderwijssysteem. Hierbeneden wat opmerkelijke uitspraken hieruit die mij zeer ter harte gaan als coach van dyslectici.

“Ik heb in 2007 een onderzoek gedaan naar de effectiviteit van de leesmethode ‘Zo leer je Kinderen Lezen en Spellen’ (ZLKLS). Dit onderzoek toonde aan dat, als je de verschillende leerstappen systematisch doet, dus geen stappen overslaat, kinderen op het speciale basisonderwijs (SBO) net zo goed in staat zijn om het technisch leesniveau te halen als dat van kinderen op het reguliere basisonderwijs,” (Onderzoek van drs. José Schraven)
Je moet in het leesonderwijs vanaf het eerste moment weten welk kind welke lettertjes nog niet kent. (…) Dat gebeurt te weinig omdat er tegenwoordig heel korte instructie wordt gegeven en heel veel zelfstandig wordt gewerkt …”

Dyslexieverklaring
Vervolgens vroeg de interviewster of dat een reden zou kunnen zijn waarom er tegenwoordig zoveel kinderen een dyslexieverklaring hebben. Hierop antwoordde zij: “Bij veel kinderen ligt het inderdaad aan de didactiek (…) Maar het komt ook doordat Cito steeds de normen opschroeft (…) Het is jammer dat men denkt dat het tempo steeds maar omhoog moet. (…) Ik moet altijd denken aan mijn vriendin van de middelbare school. We lazen samen van één blaadje. Toen ik al wilde omslaan bleek zij pas halverwege. Zo traag las ze. Zij heeft dat vwo gewoon gehaald, is bioloog geworden, is gepromoveerd, maar is altijd een trage lezer gebleven. Als zij getest was geweest in die tijd, had ze naar het vmbo gemoeten! Kun je het intellectueel aan om het vwo te doen? Dat heeft niets te maken met of je C- of A-niveau technisch lezen hebt.”

Wie langzaam leest maakt meer fouten
Maar dyslexie heeft toch niet alleen met het tempo te maken? “Ook het aantal fouten, ja. Dat is grappig want in de Nederlandse taal is het aantal fouten heel erg gerelateerd aan de snelheid van lezen. Wie snel leest maakt weinig fouten, wie langzaam leest maakt meer fouten.”

Dyslexie een ‘stoornis’?
Vindt u dat dyslexie eigenlijk wel bestaat? “Als stoornis, nee. Maar er zijn wel kinderen die extreem veel moeite hebben met leren lezen, en kinderen die extreem langzaam lezen. Maar als we alles waar iemand extreem veel moeite mee heeft een stoornis noemen, dan hebben we nogal wat stoornissen op de wereld. (…) En zolang je geen defect kunt aantonen, en ook niet weet of die leerling gewoon slecht onderwijs heeft gehad, kun je al helemaal niet spreken van een stoornis (….)

Het is heel grof gezegd, maar ik vind dat wij als wetenschappers voor onze beurt hebben gesproken. We hadden eerst veel beter onderzoek moeten doen en we hadden nooit het beleid, de politiek, terwille moeten zijn. Want alleen als we konden aantonen dat er een probleem was met die kinderen, dan kwam er geld voor onderzoek, voor speciale scholen, voor hulp. Het zal allemaal niet zo bewust zijn gegaan, maar academisch was het zeer ondoordacht.”

About Pien

In de zelfkenniswerkplaats van Pien helpt de zelfkennismethode (ZKM) op weg naar dichterbij
This entry was posted in Geen categorie and tagged , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Geef een reactie

Jouw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *