Dyslectisch, nou en!
Wat een prachtig initiatief om nu eens dyslexie vanuit een positieve invalshoek te benaderen en niet langer te focussen op zijn probleem! En hoeveel zelfvertrouwen heeft deze jongen hiermee niet gewonnen! Hij mag er zijn èn hoort erbij! Laat dit nu precies het thema zijn van mijn boekje waarmee ik professionals in het onderwijs in de zomer van 2014 hoop te inspireren onder de titel: “Bevlogen: een beelddenker in zicht! Een andere kijk op zorgleerlingen”.
Bette
Helaas krijgen niet alle dyslectici op jonge leeftijd zo’n kans.
Onlangs belde Bette’s moeder mij. Haar dochter (15) doet het in drie Vmbo-k erg goed ondanks haar dyslexie. Ze leest op tempo, alleen haar spelling blijft achter. Bette is een gevoelig meisje met een groot stel vriendinnen waarmee ze heerlijk dollen kan. Ook met haar docenten heeft ze een uitstekende relatie.
Toch is het elk schooljaar opnieuw een gevecht om zover te komen. Steeds weer struikelen nieuwe leerkrachten over deze brutale reacties. Dreigend wordt zij hiervoor dan bestraft en dat geeft haar veel verdriet. Zonder hulp lukt het haar niet om uit deze spiraal te komen.
Gevoelens van verwarring
Bette heeft een gezonde dosis zelfvertrouwen en kent geen faalangst en beide eigenschappen tref je maar zelden aan bij een dyslecticus. Zij past dus niet ‘in het plaatje’. Misschien ligt hier ook een oorzaak van botsingen. Gelukkig begrijpt haar mentor dat het haar woede is die verborgen gaat onder haar brutale reacties. En hieronder zitten heftige gevoelens van verwarring. En dit laatste is misschien wel de meest ellendige eigenschap die beelddenkers kenmerken: alles even helemaal kwijt zijn, stoppen die doorslaan, een black out krijgen.
Adviezen aan de leerkracht
Bettes kwaliteit ligt kennelijk in het leggen van verbindingen. Een teveel hiervan is een ‘te grote gerichtheid op de ander’ en dat is haar valkuil. Het positief tegenovergestelde daarvan is ‘zelfstandigheid’. Haar uitdaging ligt in dit verband waarschijnlijk in het meer zelfstandig ‘beheren’ van wat zij wil.
Daniel Ofman, de sympathieke bedenker van deze kernkwadranten, zegt hierover: ‘Onder druk gezet schieten we allemaal vanuit onze valkuil rechtstreeks in onze allergie’. Bette reageert dan met ‘brutaliteit’ op datgene wat juist tegenovergesteld is aan ‘verbinding maken’ en daarmee ondermijnt zij juist wat ze het liefste doet. En dat is echt diep verdrietig!
Praktisch zou ik haar leerkracht dit adviseren:
1. Prijs haar oprecht als het haar lukt om zelfstandig een time-out te nemen vóórdat zij weer in haar valkuil valt: dat is echt heel knap!
2. Hou er rekening mee dat beelddenkers gevoeliger zijn dan anderen.
3. En: haar brutaliteit is slechts allergisch gedrag van een dyslectisch meisje dat vanaf de basisschool al tegen deze heftige gevoelens van verwarring aanloopt die ontstaan uit onmacht.
En Bette?
Haar huiswerk is haar kracht te versterken om verbinding te leggen met de uitdaging om zelfstandiger te worden in haar gerichtheid op anderen. Ik hoop dat zij tegelijkertijd ook trucjes leren mag om zich in dergelijk lijden – en dat is het werkelijk! – zich te ontspannen om zich daarna te kunnen herpakken. Die trucjes zijn er echt!
(wordt vervolgd)
