Dyslexie en beelddenken (1)

Schooltrauma
Twee weken geleden belandde ik zomaar in een bijna vergeten episode uit mijn middelbare schooltijd. Vanwege een aantal aardige kennissen deed ik mee aan een streng klassikaal vormgegeven cursus van maar liefst zes keer drie uur. De cursus wordt geleid door twee goed bedoelende vrijwilligers die nauwgezet en streng hun programma afwerken. Nadat ik daar als een klein kind tot de orde werd geroepen, borrelde er heel oud en puberaal verzet in mij op. Ik voelde mij weer de vernederde tiener van toen die in de verkeerde film was terechtgekomen en die zich ronduit verveelde. Afschuwelijk mij plotseling weer zo gevangen te weten, onbegrepen en alleen.

Dyslectisch
En hoe moet dit dan zijn als je dyslectisch bent?! Zoals Simone, een sprankelend meisje van 19 dat tot voor kort het zorgenkind was van haar ouders. Zij heeft wel zes scholen van binnen gezien.
Tot aan haar 16de. Toen zette ze er een punt achter door auditie te doen voor een MBO-Theaterschool. En daar is zij glansrijk aangenomen, op slechts één voorwaarde: dat ze na het eerste jaar zou doubleren omdat ze immers geen enkel diploma had. Maar dat ze überhaupt werd aangenomen maakte haar zo gelukkig dat zij hier geen enkel bezwaar tegen had.

Depressief
Terugkijkend op haar schoolplichtige periode begrijpt ze nu dat ze toen niets anders is geweest dan depressief. Zonder dit overigens te weten, ze wist niet beter! Geen enkele school is in staat gebleken haar te leren lezen. Want niemand heeft zij daar ontmoet die haar onbevangen tegemoet trad vanwege haar zogenaamd ‘meervoudige problematiek’ zoals NLD, Pdd-nos en MCDD. “Ach”, zei ze bij de laatste twee scholen, “jullie geloven toch niet in me, waarom zou ik dan nog mijn best doen? Ik word hier toch weer weggestuurd.”
Eenmaal op de Theaterschool echter behaalde Simone de allerhoogste cijfers! Zij deed het daar zelfs zo goed dat de schooldirectie haar aanvankelijke voorwaarde heeft ingetrokken!

Levenskunst
Naast theater doet Simone veel aan acrobatiek om zich te ontladen en om geld te verdienen. Het liefst wordt zij professioneel acrobaat en entertainer. Maar daarnaast zou zij heel graag theaterdocent willen worden om theater te maken voor en met mensen met een beperking. “Ik wil dat ook zij hun talenten gaan ontdekken zoals ik dat heb mogen doen”

En, hoe zit het nu met haar lezen? Volgens haar moeder leest zij hooguit tien zinnetjes per dag. Gelukkig heeft zij vroeger thuis wel haar woordenschat en literatuurkennis ontwikkeld met behulp van luisterboeken. Eenmaal zelfstandig redt zij het dankzij speciale voorleessoftware.

Wat een levenskunstenares!
En wat een prachtouders heeft zij die er alles aan hebben gedaan om dit meisje toch zoveel mogelijk bagage mee te geven naast alle ellende op school. Hierdoor, én door haar positieve levenshouding, is Simone kunnen uitgroeien tot iemand die echt op haar plek is gekomen. “Leeftijdgenootjes weten eigenlijk niet wat gelukkig-zijn is omdat zij zonder problemen hun school hebben doorlopen. Maar ik heb op de theaterschool overduidelijk mogen ontdekken wat dat woord betekent!”

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Hoogbegaafdheid en beelddenken (3)

Wat een voorjaar, HEERLIJK!
Ik lees bij Loesje vandaag op mijn kalender: “Lentekriebels; ik ben een vroegbloeier.”

Toch zul je bij onze beelddenkers weinig vroegbloeiers aantreffen. Qua aanleg en ontwikkeling van hun brein vallen zij namelijk buiten het statistisch gemiddelde. Dus ondervinden zij problemen op school en worden zij vanzelf laatbloeiers. En dat gebeurt meestal pas nadat ze het onderwijs achter zich hebben gelaten.

Ook het zusje van Jesse (van het vorige blog) wordt op school niet voldoende uitgedaagd. Ze moet nog tien worden, maar toch moest Eva onlangs een keuze maken uit de middelbare scholen in haar omgeving. Vanwege haar hoge intelligentie zit zij namelijk al in groep 7. (De eind-Citotoets vindt tegenwoordig vervroegd in het jaar plaats waardoor zevende groepers in de winter al op zoek moeten gaan naar een school die hen leuk lijkt.)

Cultuur van gemiddelden
Eva heeft geen last van die ‘kloof’ waar we het in het vorige blog over hebben gehad. Haar honger naar kennis echter werd al vanaf de peuterspeelplaats getemperd omdat die niet paste in het programma. In groep 1 wist zij haar naam al te schrijven maar toch mocht ze geen letters leren. Omdat zij in een combinatieklas zat, pikte zij tijdens de klassikale lessen gelukkig toch zoveel op dat zij wat dat betreft aan haar trekken kwam. Even later verbood juf haar om 3D-huisjes te tekenen omdat dit pas in groep 3 aan bod zou komen.

Na haar eerste herfstvakantie heeft Heleen aangegeven dat dit meisje behoefte had aan meer. Maar juf vermaande Mama om thuis niet teveel uitleg te geven. “Laat haar toch kind zijn!” Het gevolg was dat Eva niet meer naar school wilde en dat het elke dag een drama werd om haar toch zover te krijgen.
In januari gaf haar eerste Cito-toets aan dat Heleen misschien toch gelijk had. Ze mocht zelfs de toets doen van groep 2. En nadat die score binnen was, kreeg zij toestemming om over te stappen van groep 1 naar groep 3. Eva werd beduidend zelfverzekerder en bleek de overstap zelfs op sociaal-emotioneel gebied goed aan te kunnen.

Gedemotiveerd
Maar helaas, na het aanvankelijk mooie begin is Eva in groep 7 haar motivatie kwijt geraakt om nog verder haar best te doen. Ze vindt school maar stom en saai. Heleen maakt zich nu grote zorgen dat dit meisje niet zal leren hoe zij straks op de middelbare school moet leren. Vanwege een goede vriendin wil zij niet van school veranderen en daarom zit er niets anders op dan naar goed voortgezet onderwijs te zoeken. Een school die haar voldoende uitdaagt en haar leert te leren.

Voor thuis heeft Heleen alvast een prachtige oplossing bedacht. Eva gaat namelijk super graag naar vioolles maar wil niet oefenen! Als ze vervolgens op les vastloopt is ze doodongelukkig.
Heleen bedacht in januari nu het volgende. Als Eva thuis elke dag viool oefent, verdient ze een sticker en bij 40 stickers heeft ze een super grote verrassing verdiend.
En dat werkte wonderwel! Als beloning kreeg zij in maart de kans om naar Lindsey Stirling te gaan, de beroemde Amerikaanse violiste, danser en performancekunstenares. Eva was helemaal verrukt! Als toegift hoorde zij ook nog haar verhaal hoeveel hindernissen deze vrouw heeft moeten nemen om haar droom bewaarheid te laten worden. Ook dat maakte diepe, diepe indruk.

Dringend advies
Heleen heeft een dringend advies voor leerkrachten: zet dit soort kinderen niet op de gang met verrijkingsstof! Zij voelen zich immers al zo alleen en anders. Maak dus die sociale kloof niet nog dieper!

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , | Leave a comment

Hoogbegaafdheid en beelddenken (2)

——————————————————————————————————————————————
NIEUWS: Vanwege grote belangstelling was er op de Volksuniversiteit te Zevenaar een tweede serie interactieve workshops over beelddenken. Ben je benieuwd naar de reacties van de deelnemers? Klik dan hier.—————————————————————————————————————————————–
Drie perfectionisten
Gisteren kreeg ik dit keramische meisje cadeau van mijn vriendin Els. Ik ben er erg blij mee. Want telkens als ik deze meid bij haar tegenkwam, schoot ik in de lach.
Eenmaal thuisgekomen vroeg ik me af wat zij toch zo krampachtig vasthoudt in die ogenschijnlijk lege handjes? Els vertelt dat dit haar worsteling is met perfectionisme. “Dat wil ik niet meer want ik doe daar anderen mee tekort. Het vanzelfsprekend verlangen dat anderen net zulk perfect werk maken als ik is niet eerlijk.”

Zo kwam ik kortgeleden ook Heleen weer eens tegen, altijd heerlijk. Weliswaar schelen wij 30 jaar, maar als we samen zijn is er altijd zoveel gespreksstof dat we tijd tekortkomen. Maar ja, we zijn ook allebei beelddenkers!
Heleen is een artistieke jonge vrouw die ooit tekenen als eindexamenvak uitkoos. Jammer genoeg doet ze er niets meer mee. “Omdat hetgeen ik wil uitbeelden niet spoort met wat er op papier komt.” Ai, alweer een beelddenkster met perfectionisme!

Heleen vertelde me het verhaal van haar kinderen. Vanaf het moment dat zoontje Jesse (7) schoolplichtig werd, ondervond hij er problemen. Hij vindt het lastig om aansluiting te vinden bij jongens van zijn leeftijd. Als de stof te makkelijk is of niet begrijpelijk wordt uitgelegd, verveelt hij zich. En hij blokkeert zodra hij het gevoel krijgt dat er druk wordt uitgeoefend. Omdat Jesse meestal goed is in rekenen vroeg zijn juf hem of hij mee wilde doen aan een rekenwedstrijd. Aanvankelijk reageerde hij heel enthousiast, maar toen hij het papier voor zich zag vol met sommen zonder uitleg haakte hij af. “Faalangst”, denkt Heleen.

Disharmonisch intelligentieprofiel
Omdat hij zo ongelukkig was, hebben ze hem laten testen en toen bleek hij hoogbegaafd te zijn. Met iets bijzonders. De zogeheten Wisc IQ-test die hij had gedaan, liet een zogenaamd ‘disharmonisch intelligentieprofiel’ zien met een grote kloof tussen zijn verbale intelligentie (130) en zijn zogeheten performale intelligentie (100). Hieruit lezen deskundigen dat zijn denken en redeneren in taal op een veel hoger niveau ligt dan zijn praktisch handelen. Dit verschil kan leiden tot grote frustratie en teleurstelling in eigen werk. Het kind is namelijk in staat de plannen die hij maakt op zeer hoog niveau uit te denken en te verwoorden. Maar, als hij deze plannen wil uitvoeren, stelt het resultaat hem teleur omdat het er anders uitziet dan hij in gedachten had. Lijkt Jesses verhaal niet opvallend veel op dat van zijn moeder?

Dotado, adviesbureau voor hoogbegaafdheid, vertelt dat zo’n disharmonisch intelligentieprofiel zeker niet ongewoon is, dat dit zelfs bij de de helft van alle hoogbegaafde kinderen voorkomt. De score namelijk van het performale IQ kan tijdens het testen worden gedrukt door:

Perfectionisme omdat het kind liever langzaam en netjes werkt dan snel en slordig
• Moeite om onder tijdsdruk te werken
• Een verminderd tijdsbesef (vooral bij jonge kinderen)
• Fijnmotorische onhandigheid

Heleen zoekt nu voor Jesse een school die beter past bij zijn aanleg. Over Eva, haar dochter, meer in het volgende blog.

En wat gaat Heleen nu doen met haar perfectionisme? Zij overweegt schilderles te nemen waar zij wordt uitgedaagd om tijdens het maakproces het concept in haar hoofd los te laten. Om dan in te gaan op de verrassingen die vanzelf ontstaan.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , | Leave a comment

Hoogbegaafdheid en beelddenken (1)

——————————————————————————————————————————————
Vanwege grote belangstelling was er op de Volksuniversiteit te Zevenaar een tweede serie interactieve workshops over beelddenken. Ben je benieuwd naar de reacties van de deelnemers? Klik dan hier.——————————————————————————————————————————————
Van twee walletjes eten
In de loop van mijn leven heb ik veel hoogbegaafden ontmoet. Sinds enige tijd begrijp ik dat deze mensen vanwege hun intelligentie in staat zijn om ‘van twee walletjes te eten’. Naast het aangeboren beelddenken hebben zij zich namelijk ook het lineaire denken eigengemaakt. En dat is handig in een maatschappij die dominant is afgesteld op lineair denken.

Aanvankelijk gefrustreerd
Toch is bij de meeste hoogbegaafden dit proces van aanpassen slechts geleidelijk tot stand gekomen. En, niet te vergeten, met vallen en opstaan. Hoogbegaafde kinderen hebben op school namelijk meestal alleen maar last van hun anders-zijn.
Faalangst en perfectionisme spelen hun parten. Daarnaast worden ze er niet genoeg uitgedaagd waardoor zij hun motivatie kwijtraken om hun best te doen. Bovendien worden ze erg vaak gepest omdat mensen(-kinderen) het nu eenmaal slecht kunnen verdragen dat je sneller bent, intelligenter of creatiever. Door dit alles komen hoogbegaafde kinderen in een vicieuze cirkel terecht waarin zij rollen van de ene onzekerheid in de andere. Het kan dan zelfs zover komen dat ze de lesstof niet meer opnemen of vasthouden. Dat noemen we ‘onderpresteren’.

Het nut begrijpen van leerstof
Ach, leerden leerkrachten maar dat zij deze kinderen eerst het nut moeten laten inzien van zogenaamd ‘stomme’ leerstof. Dit geldt overigens voor alle beelddenkers. Zij hebben nu eenmaal een andere leerstijl en hebben het daarom nodig om eerst het geheel van de stof te kunnen overzien voordat zij zich storten op de details. Op school gebeurt dat niet.
Kinderen motiveren tot leren houdt daarom ook in dat je hun vraag beantwoordt naar het nut ervan.
Ach, werd hen in de brugklas maar eens verteld waarom grammatica handig is om de vreemde talen sneller onder de knie te krijgen!

Jelle
Zo vertelde onlangs een moeder mij het volgende over haar hoogbegaafde Jelle: “Hij zoekt hulp bij spelling, plannen en bij teksten lezen. Daarnaast heeft hij moeite om vragen te bedenken die daarbij moeten worden gemaakt. Hij wil ook leren om betere samenvattingen te maken. Hij is goed in het maken van mindmaps, maar hoe hij de stof vervolgens moet leren op basis daarvan, is hem een raadsel.” Zij hoopte dat ik hem zou helpen daarin.

Trial and error
Maar het feest ging niet door omdat moeder en zoonlief verwikkeld raakten in geruzie. Zij maakte zich druk over zijn onwil om te oefenen, hij over haar gezeur. Daarom schreef ik haar: “Je zoon zal ongetwijfeld aan het puberen zijn. Weet echter dit: als beelddenker leer je eigenlijk uitsluitend (…) door ‘trial and error’, door ervaringen van flink op je neus vallen en dan weer opstaan. Dus: wees niet wanhopig, noch boos op jezelf. Je zoon gaat er echt wel komen, hij heeft immers veel in huis. Zichzelf tegenkomen op een teleurstellende manier is voor hem waarschijnlijk een nieuwe ervaring. Wees daarom blij als het zover is!”

Laatbloeiers
Meestal komen zij pas later tot bloei als zij qua persoonlijkheid sterker zijn komen te staan. Zij ontmoeten immers veel weerstand vanwege hun anders-zijn. Beelddenkers zijn misschien om die reden heel vaak laatbloeiers, ook de wat minder hoog begaafden!

(Wordt vervolgd)

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Stress op het werk (3)

———————————————————————————————————————————————-
NIEUWS: Vanwege grote belangstelling komt er heel binnenkort op de Volksuniversiteit te Zevenaar opnieuw een serie interactieve workshops over beelddenken bestaande uit drie avonden: 17, 24 januari en 7 februari 2017 (19:30-21:30 uur). Ben je benieuwd naar de reacties van deelnemers van de eerste serie? Klik dan hier.
———————————————————————————————————————————————–

De keerzijde van oplossingsgerichtheid
De meeste beelddenkers zijn onwaarschijnlijk goede probleemoplossers. Maar de mogelijkheid om oplossingen aan te dragen is helaas niet altijd voor handen.
Als je weet dat beelddenkers daarnaast een rijk gevoelsleven hebben waarbij onrecht hen vaak dieper raakt dan anderen, kun je je voorstellen dat er omstandigheden zijn die hen diep ongelukkig kunnen maken.
Zo kan ik soms zomaar een black-out krijgen als mij plotseling om mijn telefoonnummer wordt gevraagd. Dan haal ik de cijfers door elkaar. Veel ernstiger wordt het als mij onrecht wordt aangedaan. Toch raak ik pas echt uit mijn evenwicht als ik onmachtig moet toezien hoe anderen onrecht lijden, als mijn oplossingsgerichtheid het dus aflegt.
Een dergelijke situatie doet zich gemakkelijk voor tussen collega’s. Bij beelddenkers kan dat voor veel extra stress zorgen.

Praktische hulpmiddelen
Wat gebeurt er als mensen geconfronteerd worden met heftige emoties? Twee uitersten: ofwel zij verdringen die, ofwel zij raken erdoor overspoeld, denken erin te verdrinken.

Het goede nieuws is: je hoeft er niet voor weg te lopen en je hoeft er ook niet in te verdrinken! Er is een tussenweg!
Zo is er de Focusmethode van Eugene Gendlin die je helpt om uit emotionele stormen te geraken. Deze methode voorkomt zelfs dat je erin terechtkomt. Het heilzame proces daarvan begint al zodra je andere woorden gaat gebruiken voor je emoties: “Iets in mij is razend” in plaats van “Ik ben razend”. In plaats van je geheel te identificeren met je gevoel verleg je je focus naar een plek in je lijf. In je lijf kun je vervolgens ook een plekje zoeken waar het goed toeven is. En vandaar uit kun je leren om (als het ware) een gesprek aan te gaan met die ‘iets in jou die razend is’ zodat je er beter mee leert omgaan.
Wat de Focusmethode extra belangrijk maakt, is dat beelddenkers hierdoor relatief gemakkelijk uit hun hoofd vandaan komen, uit die wirwar van over elkaar heen tuimelende gedachtes. Zo’n verwoede gedachtenstorm behoort immers tot een van de meest kenmerkende eigenschappen van beelddenkers. Zij zijn altijd druk met denken.
mindmap-blog-januari-2017Hiernaast helpt het om via een Mindmap taal te leren geven aan frustraties of andere gevoelens.
Een Mindmap lees je als de klok en je begint bij 5 over 12. Eerst ga je bij jezelf onderzoeken bij wie bepaalde negatieve gevoelens zich voordoen, wat er dan gebeurt (in de situatie én in jezelf). Vervolgens bekijk je waar die zich voordoen (een plek op je werk én een plek in je lijf) en wanneer precies.
Dus met behulp van vier w’s onderzoek je dit alles. Met als uiterst belangrijke toevoeging het hoe, de vraag hoe je dit denkt te gaan tackelen.

Voor sommige beelddenkers kan het ook nuttig zijn om een grotere vaardigheid te ontwikkelen om eigen gevoelens te benoemen. Op internet zijn er heel wat gevoelslijsten te vinden die je daarbij kunnen helpen. Tot slot kun je je ook nog bekwamen in gesprekstechnieken, vanuit dat veilige plekje in je lijf dat de Focusmethode je aanreikt. Geen boosheid meer waar je in gevangen raakt! Meer hierover in Zevenaar.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Stress op het werk (2)

——————————————————————————————————————————————
NIEUWS: Vanwege grote belangstelling komt er in het nieuwe jaar op de Volksuniversiteit te Zevenaar opnieuw een serie interactieve workshops over beelddenken bestaande uit drie avonden: 17, 24 januari en 7 februari 2017 (19:30-21:30 uur). Ben je benieuwd naar de reacties van de deelnemers van de eerste serie? Klik dan hier.——————————————————————————————————————————————
Grenzen stellen
“Naast creativiteit en simultaan denken, is de beelddenker veelal begiftigd met een groot inlevingsvermogen”, schreef ik in het vorige blog. “En dat zorgt dat hij zich gemakkelijk over zijn grenzen laat trekken”.

Ach, keken we maar beter naar onze viervoeters, hoe die hun grenzen stellen ten opzichte van collega’s! Zie je ze denken: zit er agressie in de ander? Ziet de ander wel hoe belangrijk ik ben? Ruikt die ander wel lekker?
Maar helaas, ons menselijk sociaal gedrag houdt zich voornamelijk bezig met de eerste twee vragen… Tja, en, zolang wij als beelddenker onszelf geen machogedrag hebben aangemeten (ook sommige vrouwen doen dit uitstekend), komen veel beelddenkers geregeld in de problemen! Want, ofwel de collega kan het niet hebben dat de beelddenker creatiever is dan hij, of hij ergert zich aan diens impulsieve invallen of chaotisch overkomende denkbeelden. Of misschien aan het tegenovergestelde daarvan: zijn teruggetrokken gedrag met af en toe een volkomen onverwachte ontlading van boosheid of verdriet.

Knoop in haar maag
Zo sprak ik onlangs Frida die een knoop in haar maag krijgt zodra zij het heeft over haar collega. Beiden hebben een baan in de activiteitenbegeleiding, een tak van sport waar Frida echt op haar plaats is omdat zij daar haar creativiteit kwijt kan. Maar haar collega remt alles af wat zij voorstelt en zet haar ten overstaan van anderen denigrerend weg als een minderwaardig persoon. Frida klapt daarvan dicht en is op dit moment op haar werk behoorlijk gestrest aan het raken.

Taal leren geven aan frustraties
Als je als beelddenker gaat inzien dat je een groot inlevingsvermogen hebt vergeleken bij anderen, betekent dit ook dat je gaat begrijpen dat je gevoeliger bent dan anderen om je heen. Dit te weten, helpt. Vooral vanuit de positieve kant: de harde wereld snakt immers naar gevoelige mensen!
Maar onze valkuil is dat wij die gevoeligheid ook inzetten als wijzelf geraakt worden. En dat is nu juist niet verstandig.

Het probleem zit hem namelijk hierin dat onze heftige reactie (ook die van dichtklappen) heel vaak voortkomt uit onze vroegste ervaringen.
Zo bleek ik zelf al jong behoorlijk creatief. (Alleen in de ogen van anderen, zelf besefte ik dat nog niet.) Ik herinner mij dat een onbekend gebleven klasgenootje mijn eigenhandig gesmokte poppenjurkje doormidden had geknipt. Ik was daar diep verdrietig over.
Als kind had ik nog niet in de gaten hoe het mechanisme van jaloezie in elkaar steekt. Maar nu zeg ik dat jaloezie misschien wel de belangrijkste reden is geweest dat sterke meiden mij na school regelmatig opwachtten. Ik durfde de confrontatie niet met hen aan en zocht daarom altijd angstig naar een omweg om zonder klappen toch thuis te komen.

Oude patronen doorbreken?
Maar dat was vroeger, kun je zeggen. Maar ik ga nog steeds niet van harte de confrontatie aan. In mijn omgang met anderen is dit overlevingsmechanisme nu eenmaal sterk verankerd.
Intussen heb ik echter wel taal leren geven aan onrecht dat mij overkomt. En mijn pogingen om niet meer van mijn hart een moordkuil te maken, raken ook steeds meer ingeoefend waardoor die soms ook werkelijk effect sorteren. Hiernaast heb ik mij bekwaamd in het inoefenen van gesprekstechnieken. Ik heb in conflictsituaties bepaalde effectief gebleken omgangsvormen bewust weten toe te passen zoals het uit de weg gaan van zogenaamde ik-boodschappen als “Ik vind dat jij….” Daarover meer in het volgende blog en in de komende workshops.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Stress op het werk (1)

In het vorige blog heb ik drie beelddenkers beschreven die door hun anders-zijn veel stress hebben ervaren op het werk en elders.
Stress bij beelddenkers wordt niet alleen veroorzaakt door hun lage zelfbeeld of beperkte werkgeheugen. En ook niet zozeer door de onbekendheid bij collega’s en leidinggevenden met hun andere manier van denken. Het dramatische van hun stress is dat bij hen juist hun prachtige kwaliteiten vaak bovenmatige stress veroorzaken!

Sprookjes!
Neem nu een van de meest in het oog springende talenten van beelddenkers: hun creativiteit! Albert Einstein beweerde ooit dat iemands verbeelding belangrijker is dan zijn kennis. Toen een jonge moeder hem vroeg wat ze aan haar zoon zou voorlezen opdat deze ook een briljant denker kon worden, antwoordde hij: ‘Sprookjes’. En nadat ze hem vroeg wat zij hem daarna te lezen zou geven, antwoordde hij: ‘Meer sprookjes!’
‘Als ik mijzelf onderzoek en mijn denkmethodes’, zei hij eens, ‘kom ik tot de conclusie dat mijn talent om te fantaseren meer voor mij heeft betekend dan mijn talent om abstract te denken.’
Maar wat als je op je werk niet of nauwelijks de kans krijgt om creatief te denken en wanneer je bijvoorbeeld veel administratief werk moet doen? Tja, dan hoef je niet lang te wachten of deze beelddenker haakt af omdat hij er geheel aan opbrandt.
Want voor beelddenkers zijn volgordelijke klussen een kwelling! Die maken hem super gestrest en slorpen bovenmatig veel energie bij hem weg. Orde en systematiek passen helaas niet bij zijn aangeboren manier van denken! Dit in tegenstelling tot de niet-beelddenkers, die hun informatie ordelijk na elkaar verwerken. De beelddenker echter is juist een meester in het opdoen van simultane informatie, die dus tegelijkertijd bij hem binnenkomt. En dat is nu weer uitermate handig bij het oplossen van problemen, bij het ontwerpen en het bedenken van verhalen.

Talentontwikkeling en co-creatie
Maar er is hoop! Want steeds meer bedrijven en maatschappelijke instellingen richten zich bij hun medewerkers op talentontwikkeling en co-creatie. Als nu onze beelddenker de moed vindt om te vertellen waar zijn grootste talenten uit bestaan, zal hij in dit soort bedrijven en instellingen tot ontplooiing kunnen komen. Want bij creatief denken en co-creatie moet je kunnen brainstormen. En daar kun je hem ’s nachts voor wakker maken, bij wijze van spreken.

Correct schriftelijk werk afleveren
Als je correct schriftelijk werk wilt afleveren moet je ook volgordelijk kunnen denken. Een mooie zin wordt immers nauwgezet geconstrueerd volgens specifieke regels die de meeste mensen onbewust weten toe te passen.
En daar hoef je zeer beslist niet dyslectisch voor te zijn! Ikzelf bijvoorbeeld ben niet dyslectisch maar moet toch eindeloos peuteren aan een blog voordat ik het publiceer. Mijn problemen liggen niet niet zozeer in de spellingregels maar in de juiste volgorde van hulpwerkwoorden binnen een zin. En daarnaast maak ik vanwege de snelheid veel typfouten door letters om te wisselen, een hindernis waar ook dyslectici last van hebben. Mijn probleem met volgorde zit hem ook in het onthouden van telefoonnummers, postcodes, pincodes, afkortingen en plaatsnamen. Een hele riedel dus die voor veel ongemak zorgt.

Groot inlevingsvermogen
Naast creativiteit en simultaan denken, is de beelddenker veelal begiftigd met een groot inlevingsvermogen. En dat zorgt dat hij zich gemakkelijk over zijn grenzen laat trekken. Daarover meer in het volgende blog.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Volwassen beelddenkers (3)

——————————————————————————————————————————————
NIEUWS: Op de Volksuniversiteit te Zevenaar zal er een drietal avonden besteed worden aan beelddenken op het werk, onder de titel: “Hoe kun je beter omgaan met je anders-zijn?”: 1 november, 8 november en 22 november 2016 (19:30-21:30 uur)——————————————————————————————————————————————

Gevoelsmensen
In dit blog wil ik eens extra aandacht besteden aan een typisch kenmerk van beelddenkers: hun sensitiviteit. Dat gebeurt via verhalen van drie sensitieve mannen, drie generaties binnen een familie. Niet alle beelddenkers zijn zo hoogsensitief als deze drie, de meeste echter zullen veel aspecten bij zichzelf herkennen.

Patrick (36), de kleinzoon, wil ‘s avonds geen krant meer lezen noch kijken naar het nieuws omdat de narigheid ervan hem uit de slaap houdt. Zo stelt hij ook elke dag het alarm op zijn mobiel omdat hij uit zichzelf niet van ophouden weet, wat hij ook doet. Hij woont alleen en daarom weet hij nu om 19 uur: “Ophouden, nu ontspannen dingen doen!”
Is Patrick abnormaal? Absoluut niet! Hij is een hoogsensitief persoon (HSP), een beelddenker met veel fantasie en een groot inlevingsvermogen. Bij hem roepen nare dingen nu eenmaal sterke gevoelens op en van drukte krijgt hij een vol hoofd. Hij is verder een vrolijke mensen-mens waarmee je verschrikkelijk veel plezier kunt beleven.

HELDEN!
Patrick erfde deze hooggevoeligheid van zijn vader en die weer van diens vader. Grootvader was concertmeester in een symfonieorkest en verzamelaar van kunst, een beminnelijk mens bovendien met veel humor.
Maar net als zijn kleinzoon trof hij het niet met zijn partner. Weliswaar genoten beide vrouwen van hun zorgzaamheid en brede belangstelling, toch wisten zij zich geen raad met hun geëmotioneerdheid, gepieker en angsten. Grootvader vond uiteindelijk wel zijn weg hierin door veel van huis te zijn, Patricks jonge vrouw echter haakte vroegtijdig af.
En zijn moeder? Tja, zij kwam uit een kunstenaarsgezin en in die kringen doet men niet moeilijk over mannen met een sterk gevoelsleven.
fot-boek-gerarda-van-der-veen-over-hsp
Is angst een kenmerk van hoogsensitiviteit? Gerarda van der Veen legt in “Wegwijs in hooggevoeligheid” uit dat angst zich verhoudt tot hooggevoeligheid zoals verveling zich verhoudt tot hoogbegaafdheid. Angst is volgens haar dus géén kenmerk maar een veelvoorkomend, mogelijk gevolg van hoogsensitiviteit. En zij kan het weten.

Als je weet dat (hoog)gevoelige beelddenkers naast bovengenoemde eigenschappen op hun werk ook last hebben van een klein werkgeheugen en (helaas te vaak) van minderwaardigheidsgevoelens, wordt het wellicht begrijpelijk dat dit soort mensen in hun werk heldenwerk verrichten. Niets minder dan dat!

(Hoog)gevoelige beelddenkers op het werk
Grootvader heeft als concertmeester veel betekend. Niet alleen omdat hij in alles fijn besnaard was, ook vanwege zijn gedrevenheid en groot gevoel voor verantwoordelijkheid.

De vader van Patrick werd uiteindelijk manager van een PR-bureau waar hij zijn creativiteit en vindingrijkheid ruimschoots kon inzetten. In de periode daarvoor echter was hij medewerker op een grote PR-afdeling. En in die omgeving heeft hij veel stress moeten doorstaan.

Zoon Patrick werkt twee en een halve dag per week in een cateringbedrijfje dat hij samen met een kompaan oprichtte. Op twee andere dagen begeleidt hij een groep tieners op een school voor zeer moeilijk lerende kinderen. In de eerste baan kan hij zijn creativiteit kwijt en sociale vaardigheden. In de laatste zijn zorgzaamheid, inlevingsvermogen en speelsheid.
Als Patrick vrij heeft maakt hij muziek en doet hij zijn huishouden. Een HSP immers doet extreem veel indrukken op. En de sterke impact daarvan moet nu eenmaal in alle rust worden verwerkt.

Het volgende blog zal gaan over stress op het werk.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Volwassen beelddenkers (2)

——————————————————————————————————————————————
Op de Volksuniversiteit te Zevenaar zullen er op drie avonden workshops worden gehouden voor volwassen beelddenkers (3 keer 2 uur): “Hoe kan ik beter omgaan met mijn anders-zijn”: 1 november, 8 november en 22 november 2016 (19:30-21:30 uur)——————————————————————————————————————————————
Nurture of nature?
Waarom blijft een groot aantal mensen in beelden denken ondanks de druk die zij ervaren op school om zich het lineaire denken eigen te maken? Al sinds ik zelf ontdekte dat ik een beelddenkster ben, heeft deze vraag me gefascineerd.
Omdat niemand het antwoord hierop weet, kan ik dit maar het beste proberen te begrijpen bij mijzelf. Mijn beide ouders waren beelddenkers en van hen heb ik natuurlijk als kind veel afgekeken. Bij mij is er dus zeker sprake geweest van de factor opvoeding, dus van ‘nurture’. Van mijn moeder bijvoorbeeld heb ik al vroeg geleerd om met een kunstzinnig oog naar de wereld te kijken. Bij mijn vader zag ik hoe heerlijk het is om mooie dingen te maken met je handen.

‘Nature’
Maar ik denk dat er nog meer antwoorden te vinden zijn op de vraag waarom (waarschijnlijk) 1 op de 5 kinderen het aangeboren beelddenken niet afleert. Het ‘tegen-de-stroom-in-denken’ van beelddenken moet dus voordelen hebben! Het kunnen kijken met een kunstzinnig oog houdt namelijk ook in dat je gevoelig bent voor schoonheid, dat je een duidelijke sensitiviteit daarvoor hebt. En ook handigheid is iets waarmee je geboren wordt.

Van kindsbeen af maken deze eigenschappen mij gelukkig, dagelijks zelfs. En juist deze kwaliteiten blijken kenmerkend te zijn voor veel beelddenkers! Met andere woorden: dankzij deze aangeboren aanleg (‘nature’) en het voorbeeld van thuis heb ik waarschijnlijk al vroeg een negatief oordeel geveld over het schoolse denken met zijn eenzijdige logica, rationaliteit en nauwgezette systematiek. En ben ik dus blijven denken in beelden.

Sensitiviteit: een typisch vrouwelijk fenomeen?
Geenszins!
Dat sensitiviteit bij beelddenkende mannen voorkomt, kun je ondermeer opmerken uit de woorden van Toots Thielemans, de grote jazzmusicus die onlangs op hoge leeftijd overleed. Tim Welvaars, zelf ook mondharmonicaspeler, vertelde dat Toots hem ooit deze raad gaf:

“Leer de toon te voelen door die tien minuten achter elkaar te spelen. “Dan wórdt je die toon. Je lichaam gaat dan net als die troon trillen en als je die trilling voelt, dan speel je alles mooi.”

Overigens, onderzoek van Elaine Arons heeft uitgewezen dat evenveel mannen als vrouwen meer dan gemiddeld sensitief zijn. Het volgende blog zal dan ook gaan over drie generaties van dergelijke mannen.

Spelfouten en langzaam lezen
Gevoeligheid voor bovengenoemde eigenschappen, ook die van muzikaliteit, komen vanuit de rechter hersenhelft. Dat verklaart wellicht waarom veel van deze mensen begaafd zijn op dat gebied maar moeite hebben met spellen en lezen (activiteiten die horen bij de linker hersenhelft).

Bij beelddenkers blijken de beide hersenhelften minder goed samen te werken. Hierdoor maken zij spelfouten, vergissingen die lijken op dyslectische verschijnselen maar dit toch niet zijn. Veel van hen lezen bovendien langzaam. Op sommige momenten kosten deze bezigheden meer moeite dan op andere. Dit hangt samen met verschillen in hun gemoedstoestand en/of fysieke gesteldheid. Of, minstens zo belangrijk, van wat ze juist daarvóór hebben gedaan. Als zij bijvoorbeeld net intensief creatief werk achter de rug hebben (met de rechter hersenhelft) zullen ze relatief veel fouten maken. Zodra ze echter optimaal geconcentreerd zijn, lukt het meestal wel om foutloos te spellen en met een grotere concentratie te lezen.

Alleen wanneer dyslectische verschijnselen bij het spellen zich blijven voordoen ondanks extra oefening, een goede fysieke gesteldheid en de afwezigheid van stress, pas dan is er sprake van dyslexie.

Met een frisse blik
Wat beelddenkers helpt om de overgang te vergemakkelijken van creatieve naar meer precieze werkzaamheden is jongleren. Dit bevordert de samenwerking tussen beide hersenhelften. En dat is niet alleen verstandig, het is ook leuk om te doen én het zet je lijf in beweging. Dit alles zorgt ervoor dat je letterlijk met een frisse blik aan de volgende klus kunt beginnen.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment

Volwassen beelddenkers (1)

——————————————————————————————————————————————
Op de Volksuniversiteit te Zevenaar zullen er op drie avonden workshops worden gehouden voor volwassen beelddenkers (3 keer 2 uur): “Hoe kan ik beter omgaan met mijn anders-zijn”: 1 november, 8 november en 22 november 2016 (19:30-21:30 uur)——————————————————————————————————————————————
HELDEN!
“Leven is meervoud van lef”, grapte Loesje op mijn kalender. Het kan niet passender om dit motto de komende maanden eens toe te passen op volwassen beelddenkers! Deze mensen zijn werkelijk helden in een wereld die steeds taliger wordt en die vanzelfsprekend van hen eist om lappen tekst te lezen, ook op het internet! Een samenleving bovendien die ervan uitgaat dat zij als ieder ander systematisch digitale formulieren kunnen invullen. Een werkomgeving ook die dikwijls op hen neerkijkt als ze voortdurend spelfouten maken. Of klantverslagen afwijzen vanwege wollig taalgebruik: “Leer nou eindelijk eens kort en bondig samen te vatten!”

Moeite om correct te spellen
Veel beelddenkers hebben inderdaad moeite om correct te spellen. En dat zijn er zéér velen, beslist niet alleen dyslectici! Ook mij overkomt dit bij het typen, een bezigheid immers die om snelheid vraagt én accuratesse vanwege de juiste lettervolgorde. Ik sla dan letters over of verwissel die, heel hinderlijk. De spellingcontrole helpt me dan gelukkig die snel op het spoor te zijn en te corrigeren.
Er zijn echter mensen waarbij het gewoonweg niet lukt om correct schriftelijk werk af te leveren. Daarom is het niet verwonderlijk dat zij op hun werk veel last ondervinden van stress, schrijf- of faalangst of van een overdreven neiging tot perfectionisme.

Helden in het overleven
Vanwege de vele sterke overlevingsverhalen die mij ter oren kwamen, wil ik deze beelddenkers eens in het zonnetje zetten in een serie blogs. Deze mensen leven in het meervoud van lef in een werkomgeving die het heel normaal vindt dat ze dingen doen die typisch horen bij linker hersenhelftmensen, het overgrote deel immers van onze samenleving.

Een jongen met lef
Zo schreef ik eerder over Luc, een dyslectische man van (toen) 45 met ijzersterke overlevingsmethoden, iemand die om allerlei redenen geen normale scholing had doorlopen. Hij volgde jaren geleden een training bij me om beter te leren spellen. Na twee dagen echter hield hij het voor gezien omdat hij zo gelukkig was zijn nieuwe handschrift te kunnen lezen: “Ik schrijf geen Chinees meer!” Voor het eerst kon hij zijn eigen aantekeningen teruglezen. En dit bleek dan ook datgene waarvoor hij zich tot dan toe het meeste had geschaamd.

Wat een lef liet deze jongen zien om in de periode voor die training toch zonder aantekeningen cursussen te volgen! En wat buitengewoon dat hij in de loop van zijn leven zichzelf heeft leren lezen, al was het langzaam!

kleibord spelling5260884356_3ee98480e8 Toch leren spellen en schrijven
Hoe hij tot correct spellen en schrijven kwam, leerde hij via de methode die Ronald Davis uitdacht, een werkwijze die past bij beelddenkers omdat die geheel en al aansluit bij activiteiten van de rechter hersenhelft. Dat zijn de zintuigelijk/intuïtieve, creatieve, associatieve, fantasievolle, ritmische, kleurrijke activiteiten én het denken in patronen en beelden. Beelddenkers worden met deze sterke hersenvoorkeur geboren en houden dit vol ondanks de druk die zij op school ervaren om vooral met de linker hersenhelft te denken. Dit moet dus grote voordelen hebben! Daarover meer in september.

Posted in Geen categorie | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Leave a comment