Niet uitgaan van een vooropgezet concept, idee of theorie, wel werken vanuit de praktijk, vernieuwend, ontdekkend, onbevangen kijken, moeite met abstracte begrippen, moeite met ontleden, grammatica concreet maken, is praktisch ingesteld, is handig
Dingen doen en maken
Vandaag wil ik het eens hebben over de natuurlijke neiging van beelddenkers om niet zozeer te werken vanuit een vooropgezet concept, idee of theorie, maar meer vanuit de praktijk door het doen en maken van dingen. Dit biedt vaak verrassende en vernieuwende ontdekkingen. Een filmpje van de Rietveldacademie laat zien dat dit onbevangen kijken geen vanzelfsprekende eigenschap is. Zie: http://www.gerritrietveldacademie.nl/project/graduation-show-2011-1
Grammatica tekenen
Deze week vroeg een leerkracht mij hoe zij een beelddenkertje van groep zes zou kunnen helpen met ontleden. Ik stelde voor om de abstractie van de termen eerst concreet te maken door met de klas te gaan tekenen: “Laten we eens kijken of we allemaal hetzelfde verhaal kunnen tekenen. Wat voor titel zullen we nemen?” De kinderen gaan aan de slag, maar wat blijkt? Hun tekeningen verschillen allemaal.
Hierna vraagt Juf: “Wat moeten we allemaal weten om een volgende keer wel hetzelfde verhaal te kunnen tekenen?” (1 Wat doet hij/zij? 2 Met wie? 3 Waar? 4 Hoe? 5 Wanneer?) Deze vragen worden op het bord geschreven met de antwoorden. (Juf zorgt dat deze wel getekend kunnen worden.)
“Wat hebben we nou eigenlijk gedaan? Het verhaal hebben we helemaal uit elkaar gehaald. En dàt noemen we nou ontleden! We moesten dus eerst wel een aantal dingen weten. En als je al die stukjes eenmaal weet, kun je daar weer een zin of een verhaal van maken.”
Ontleden is het stellen van goede vragen
Een volgende keer heeft de leerkracht een van de tekeningen uitvergroot en opgehangen. Telkens als er een term van ontleden aan bod komt stelt ze de klas vragen als: ”Wie? Hoe noemen we dat ook al weer?” enzovoorts. Ze wijst dit ook aan op de tekening en schrijft de term op de juiste plaats. Deze tekening blijft van nu af aan op een duidelijke plaats hangen in het lokaal. Vervolgens doen de kinderen hetzelfde op hun eigen tekening en deze wordt bewaard in hun map.
De beelddenkende kinderen worden op deze manier ondersteund om in de loop van het jaar te kijken naar de tekening om zo het abstracte van de term concreet voor zich te zien. Ook andere kinderen zullen hier baat bij hebben.
Je rijexamen halen als analfabeet
Een opmerkelijk verhaal vertelde Koen (21) me eens een aantal jaren geleden. Op school was het niet gelukt om deze ernstig dyslectische Adhd’er tot een minimaal leesniveau te brengen. Hij kon alleen zijn voornaam schrijven. Toch redt hij het goed in de maatschappij dankzij zijn praktische instelling, zijn vrolijke karakter en het positieve gezin waarin hij is opgegroeid. Hij is nu kraanmachinist en dat is zijn lust en zijn leven.
Hij vertelde me eens hoe hij zijn rijbewijs heeft gehaald. Geholpen door een oudere zus leerde hij voor het theoretisch examen alle plaatjes met bijbehorende vraagstukken volledig uit het hoofd. Zo hoefde hij geen letter te lezen en wist hij toch in een keer te slagen! Bijzonder, niet?
Volgende hoofdstukken:18.Doorzetter, 19.Avontuurlijk , 20.Uitgesproken, 21.Inventief, 22.Grappig, 23.Energiek, 24.Intuïtief, 25.Spiritueel, 26.Inspirerend, 27.Betrokken, 28.Gevoelig voor schoonheid, 29.Veelal bescheiden, 30.Verhalenverzamelaar
